fbpx
Menu Zamknij

Chrysler Building

Chrysler Building
405 Lexington Avenue, nieformalnie: 42 ulica i Lexington Avenue

Najwyższy budynek na świecie

Przez 11 miesięcy Chrysler Building był najwyższym budynkiem świata. Jest on moim ulubionym drapaczem chmur. Ma wspaniałą i sensacyjną historię powstania, a było to tak…

Był rok 1930. Na Manhattanie trwał wyścig na budowę najwyższego wieżowca na świecie. Brały w nim udział trzy budowle: Chrysler Building, 40 Wall Street zwany The Bank of Manhattan Building oraz Empire State Building. Wiadomo było, że koniec końców najwyższą budowlą będzie Empire State Building, ale do jego ukończenia koronę króla mógł mieć jeden z pozostałych dwóch konkurentów.

Wyścig nie zaczął się w latach 30-tych. Pierwszym budynkiem w Nowym Jorku, który stał się najwyższy na świecie był od 1909 Metropitan Life Tower, który sięgnął 50 piętra. Po nim w 1913 roku na wysokość 57 pięter wzniósł się Woolworth Building. O kolejne miejsce trwała właśnie walka.

Zwycięstwo na 1 noc

Zwycięzcą okazał się 40 Wall Street (Bank of Manhattan Building) , który wzniósł się na wysokość 282,5 metra oraz 72 piętra, czym pokonał Chrysler Building o pół metra. Wielkiego otwarcia dokonano 26 maja 1930 roku. Kiedy w budynku 40 Wall Street trwała feta świętująca zwycięstwo, w Chrysler Building odbywała się jakaś tajemnicza praca. Pomimo ukończenia budowy, szybem windowym, wciągana była czteroelementowa iglica. W 90 minut, zamontowana na szczycie Chrysler Building przewyższyła 40 Wall Street o 36,9 metra! Sama iglica nazwana Vertex ma 56 metrów.  Otwarcie najwyższego budynku na świecie odbyło się dzień później 27 maja 1930 roku. Przez 11 miesięcy, do otwarcia Empire State Building, Chrysler Building królował wieżowcom z całego świata. 

Chrysler Building
Złoty medalista wyścigu o bycie nawyższym budynkiem na świecie

Chrysler Building jest wspaniałym wieżowcem w stylu art deco. Na zlecenie Waltera Chryslera, projektu podjął się William Van Allen, a jego wykonawcą został William H. Reynolds. Pierwotny projekt Allena był bardzo ambitny i wyszukany. Pomimo tego, że ostateczna wersja nadal wyróżnia budynek w panoramie Manhattanu, zrezygnowano z kilku szklano-metalowych pomysłów na wykończenie korony wieży. 

Budynek nawiązuje do wykończeń na samochodach Chryslera z 1929 roku. Gargulce mają kształt pokryw chłodnic, a orły nawiązywały do ozdoby na masce samochodu. Widać też wyraźne, metalowe elementy wyglądające jak kołpaki. Mówi się, że parcie do najwyższego budynku w Walterze Chryslerze budowała próżność i pycha. Orły i mieniące się elementy znad 61 piętra wykonane są ze stopu odpornej na rdzę stali chromowo-niklowej i pokryte są Nikozją opatentowaną przez niemiecki koncern Krupp.

Walter Chrysler Finansując budynek wyłącznie z własnego majątku i chciał mieć najwyżej położone biuro i toaletę na Manhattanie. Powiedział, “że chce na wszystkich patrzeć z góry i  srać na Henry’ego Forda“. Nie lepiej mówi się o pobudkach właściciela 40 Wall Street, który kilkukrotnie zmieniał projekt dążąc do supremacji w panoramie Manhattanu. Także projekt 40 Wall Street wykonał były partner Allena – Craig Severance.

Ulubiony budynek architektów

W 2005 roku Nowojorskie Muzeum Wieżowców zapytało 100 architektów o listę ulubionych drapaczy chmur w Nowym Jorku i Chrysler Building zajął na niej 1 miejsce. Słynne jest również lobby wejściowe ozdobione marmurami, onyksem i bursztynem. Zdobią go także motywy egipskie i fresk Edwarda Trumbulla “Transport i ludzkie starania” – “Transport and Human Eneavor”, przedstawiający linię montażową Chryslera.

Budynek ma 3862 okna. Do montażu budynku użyto 20 961 ton stali konstrukcyjnej, 391 881 nitów i 3 826 000 cegieł. Do dziś jest najwyższym budynkiem z cegły. Swoim rekordem odebrał Wieży Eiffla tytuł najwyższej konstrukcji wykonanej przez człowieka.

Empire State Building
Chrysler Building wymaga porządnego zadarcia głowy do góry
Chrysler Building i Grand Central Terminal
Rozświetlona korona Chrysler Building z perspektywy dworca Grand Central Terminal
Panorama z Emire
Optyczny trik, jak pokazać Chrysler Buliding najmniejszym
Chrysler Building
Korona Chrysler Building widoczna ze schodów do nowojorskiego metra

Od autora

Można wejść do lobby budynku i obejrzeć bogate ornamenty oraz fresk. Umiejscowienie w pobliżu Grand Central Terminal, powoduje, że jest więcej powodów, aby p[odejść do Chrysler Building. Jest jednym z tych najbardziej rozpoznawalnych drapaczy chmur Manhattanu, obok Empire State Building, Citigroup Center Building czy WTC One Building.

Udostępnij opowieść z newyork.com.pl
Opublikowany wMiejsca na Manhattanie

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *